Diş kronu, dişin üzerine yerleştirilen bir kaplamadır ve kırık, zayıf veya aşınmış dişlerin onarımı veya estetik görünümünün iyileştirilmesi amacıyla kullanılır. Ayrıca, diş implantlarına yerleştirilen kronlarla da kullanılır.
Kronlar genellikle porselen veya metal malzemelerden yapılsa da, son yıllarda zirkonyum kronlar da yaygın hale gelmiştir. Zirkonyum, titanyumdan daha dayanıklı bir metaldir ve doğal dişlerin görünümüne daha benzer bir estetik sağlar. Diş hekimi, hastanın durumuna ve ihtiyacına göre uygun malzeme ve renkte bir kron seçer ve özel bir kalıp alarak hastanın dişine uygular.
Diş kronları, kullanılan malzemeye göre farklı çeşitlere ayrılır. En sık kullanılan kron çeşitleri şunlardır:
Hangi kron çeşidinin kullanılacağı, diş hekimi ve hasta arasında yapılan görüşmeler sonucunda belirlenir.
Zirkonyum son derece dayanıklı bir metal türü olan zirkonyum dioksit bileşiğinden yapılır. Zirkonyum dişler, özellikle ön dişlerin estetik görünümünü artırmak için sıklıkla tercih edilir. Beyaz renkleri nedeniyle diğer metal alaşımlarından daha doğal bir görünüm sunarlar ve yüksek ışık geçirgenliği nedeniyle ışık altında gerçek dişlere benzer şekilde parlarlar.
Zirkonyum dişlerin avantajlarından biri de, geleneksel metal destekli diş kronlarına kıyasla daha az miktarda diş dokusu kaybı gerektirmeleridir. Ayrıca, metal alaşımlarından yapılmış dişlerde olduğu gibi ağızda metalik tat bırakmazlar. Zirkonyum dişler ayrıca, yüksek dayanıklılıkları nedeniyle diğer materyallere göre daha uzun ömürlüdürler.
Zirkonyum diş yapımı, diğer diş yapım tekniklerine benzer bir şekilde başlar. İlk olarak, diş hekimi, hasta ağzındaki dişlerin ölçülerini alır ve dijital olarak tarar. Daha sonra, bilgisayar destekli tasarım ve imalat (CAD/CAM) yazılımı kullanılarak, dijital olarak üç boyutlu bir model oluşturulur.
Sonraki adım, zirkonyum çerçevenin porselenle kaplanmasıdır. Bu, zirkonyum çerçevenin diş rengindeki porselenle kaplanarak dişin doğal görünümünün elde edilmesini sağlar. Bu işlem, porselenin zirkonyum çerçeveye yapışması için özel bir yapıştırıcı kullanılarak gerçekleştirilir.
Son olarak, zirkonyum diş, hastanın ağzına yerleştirilir ve doğru uyumu sağlamak için gerektiği şekilde ayarlanır. Zirkonyum dişler, diğer diş yapım tekniklerine göre daha güçlü ve dayanıklı olduğu için uzun süre dayanabilirler ve doğal dişlere benzer bir görünüm sunarlar.
Bu iş akışı, diş hekimlerinin bilgisayar destekli tasarım (CAD) ve bilgisayar destekli imalat (CAM) teknolojilerini kullanarak hastanın ağız yapısına özel olarak tasarlanan dişler üretmelerine olanak sağlar.
İlk olarak, hastanın ağız yapısı dijital olarak taranır ve bu taranan veriler, CAD/CAM yazılımı kullanılarak dijital bir model haline getirilir. Bu dijital model, diş hekimi tarafından tasarlanır ve hastanın ihtiyaçlarına göre özelleştirilir.
Sonra, tasarlanan diş modeli, bir CAM sistemi kullanarak zirkonyum bloktan kesilir. Bu, hassas bir işlemdir ve diş hekimi, kesim işlemi sırasında dikkatli olmalıdır.
Son olarak, zirkonyum diş, hastanın ağız yapısına yerleştirilir ve yapıştırılır. Diş hekimi, dişin doğal dişlere mümkün olduğunca benzer görünmesini sağlamak için dişin rengini ayarlayabilir.
Zirkonyum dişler, dijital iş akışı kullanılarak üretildiğinde, hassas, dayanıklı ve doğal görünümlü olurlar. Bu da, diş hekimlerinin hastalarına daha iyi bir tedavi seçeneği sunmalarına yardımcı olur.
CAD/CAM, bilgisayar destekli tasarım (CAD) ve bilgisayar destekli üretim (CAM) kelimelerinin birleşiminden oluşan bir terimdir. CAD/CAM, ürün veya parça tasarımı için bilgisayar destekli tasarım (CAD) yazılımlarının kullanımı ve bu tasarımların üretim sürecinde bilgisayar destekli üretim (CAM) teknolojilerinin kullanımıdır.
CAD/CAM teknolojisi, üretim işlemlerinde tasarım sürecini hızlandırırken, ürünlerin kalitesini ve doğruluğunu artırır. Bu teknoloji, diş hekimliği alanında da kullanılmakta ve özellikle dijital gülüş tasarımı, zirkonyum diş üretimi ve porselen kaplamaların üretimi gibi işlemlerde yaygın olarak kullanılmaktadır.
Krona, halk arasında kaplama diş ya da diş kaplaması da denilmekte olup her ikisi arasında fark yoktur.
Bunlara ek olarak Zirkonyum kaplamanın sahip olduğu dezavantajlar minimal düzeydedir. Hastanın dişlerindeki eksiklik yan yana ve çok sayıda olduğu durumlarda kullanılması uygun değildir.
Zirkonyum;
18 yaşını tamamlamış diğer bir deyişle sağlıklı ağız yapısına sahip olan herkes aday olabilir. Ancak, diş hekiminiz sizin özel durumunuzun zirkonyumun kullanımı için uygun olup olmadığını belirleyecektir. Örneğin, dişlerinizde ciddi bir hasar, enfeksiyon veya çürük varsa öncelikle bu problemlerin tedavi edilmesi gerekebilir. Ayrıca, dişlerinizin eksik olması durumunda implant tedavisi önerilebilir. Diğer taraftan, dişlerinizi aşındıran bruxism gibi diş problemleriniz varsa, diş hekiminiz size uygun bir tedavi seçeneği önerir.
Zirkonyum kaplama yapımında mutlaka kaliteli malzemeler kullanılmalı, kişinin ağız ve diş ölçüsü doğru şekilde alınmalıdır. Aksi takdirde zirkonyum kaplama yapılan diş yüksek ya da alçak olabilir. Bu durumda çenenin tam kapanmaması, yemek yeme ve konuşma sırasında sorunlar yaşanması söz konusu olabilir.
Zirkonyum dişler doğru bakım yapıldığında oldukça dayanıklıdır, ancak yine de uzun ömürlü olmaları için dikkat edilmesi gereken bazı noktalar vardır. Bunlardan bazıları şunlardır:
Zirkonyum fiyatları, kaç adet zirkonyum diş yapılacağı, kaplamanın hangi amaçla yapılacağı, zirkonyum kaplamadan önce ya da sonra hastaya farklı bir tedavi uygulanıp uygulanmayacağı gibi etkenlere göre belirlenir. Diş hekiminin bulunduğu bölge ve deneyimi de zirkonyum fiyatlarını etkileyen unsurlardır.
Kaplama uygulaması yapılacak olan dişlerin renginin kişinin ağzındaki dişlerin rengi ile uyumlu olması çok önemlidir. Bu nedenle diş rengi seçimi yapılırken doğal dişlerin renk tonuyla uyumlu dişler yapılmasına özen gösterilmelidir. Diş taşları temizlenip diş yüzeyleri parlatıldıktan sonra elde edilen diş rengine göre kaplama rengi belirlenmelidir.
Diş kaplama çeşitleri arasında en yaygın olanları porselen kaplamalar ve kompozit kaplamalardır. Porselen kaplamalar, dişin üzerine özel bir yapıştırıcı ile yapıştırılan ince seramik tabakalardır. Kompozit kaplamalar ise dişin üzerine doğrudan uygulanan plastik bir malzemeden oluşur.
Diğer diş kaplama çeşitleri arasında zirkonyum kaplamalar, e-max kaplamalar, lamine kaplamalar ve metal destekli kaplamalar yer alır. Her bir kaplama türü, farklı avantajlara ve dezavantajlara sahiptir ve uygulanmadan önce diş hekimleri tarafından hastanın ihtiyaçlarına ve tercihlerine göre değerlendirilir.
Zirkonyum dişlerin, veneers uygulamalarında, implant üstü all-on-four uygulamalarında, implant üstü uygulamalarda ve gülüş tasarımı uygulamalarında kullanılan farklı çeşitleri vardır. Aynı zamanda tek diş kaplamaların tedavisinde de zirkonyum kaplama uygulanması tercih edilebilmektedir.
Zirkonyum blokları farklı markalar tarafından farklı kalitelerde üretilebilmektedir. En sağlıklı ve etkili sonuçların alınabilmesi için DSÖ tarafından onaylanmış zirkonyum bloklarının kullanılması konusunda titiz bir tavır sergilenmelidir.
Zirkonyum, diş hekimliğinde kullanılan en kaliteli malzemelerden biridir. Zirkonyum fiyatları malzemenin kalitesi başta olmak üzere belirli etkenlere göre değişiklik gösterebilir. Kalitenin artması fiyatın da artmasına neden olmaktadır.